«هـواللطیـف»

مقدمه
انقلاب اسلامی حرکتی است که از باطن عالم آغاز شده و نوید بخشی عصری نو در حیات بشری است. این انقلاب در برابر انقلابی قرار گرفته است که در حدود پنج قرن گذشته به وقوع پیوست و با رویکردی خاص به انسان، جهان، دین، تاریخ و ... می‌نگریست و توانست دنیای مدرن امروزین را صورت‌بندی نماید. دنیایی که علیرغم تصویرسازی‌های اتوپیایی معماران آن، هماکنون خود را گرفتار پیچیدهترین و عمیقترین مشکلات و رنجهایی میبیند که مبالغه نیست اگر بگوییم که چیزی کم از رنجهای دوران ماقبل مدرن و قرون وسطائی خود ندارد.
انقلاب اسلامی هر چند در زمان و مکانی خاص ظهور نمود، اما خاستگاهی الهی، انسان‌گرا و جهانشمول داشت که بازسازی جامعه اسلامی در ایران، بیداری اسلامی در دنیای اسلام و احیای معنویت توحیدی را در سطح جهانی پیگیری نموده و خواهد نمود.
طی نمودن روند انقلاب اسلامی به سمت تمدن نوین اسلامی نیازمند تلاشی ژرف و عمیق برای بازتعریف مفاهیم اساسی حیات بشری است. مفاهیمی همچون تاریخ، جامعه، انسان، فرهنگ، تمدن و...
بازتعریف مفاهیم اساسی، سپهر علمی جدیدی را خواهد گشود که نتیجه آن شکلگیری علوم انسانی اسلامی خواهد بود.
در همین راستا فرهنگستان علوم اسلامی قم با همکاری معاونت فرهنگی دانشگاه تهران و جمعی از اندیشمندان و صاحبنظران ایران اسلامی با هدف بررسی چیستی، چرایی و چگونگی تحول در علوم انسانی اقدام به برگزاری همایش تحول در علوم انسانی نموده است. همزمانی این همایش با دهمین سالگرد ارتحال استاد فقید سید منیرالدین حسینی الهاشمی(ره) به عنوان یکی از پیشروان این عرصه از دیگر ویژگی همایش مزبور است.

اهداف همایش
ـ بررسی ضرورتهای تحول در علوم انسانی با رویکردهای متفاوت (تمدّن‌گرایی، آینده‌پژوهی انقلاب اسلامی، رابطه علم و دین، نقد ژرفاندیشانه غرب و...)
ـ بررسی چیستی و موضوع تحول و تعاریف گوناگون از تحول در علوم انسانی
ـ بررسی راهکارها و راهبردهای تحول در علوم انسانی
ـ بررسی دیدگاههای اندیشمندان تحول خواه در عرصه علوم انسانی با رویکرد جریان‌شناسانه
ـ‌ بازخوانی علمی اندیشههای سید منیرالدین حسینی(ره) و فرهنگستان علوم اسلامی قم در باب تحول در علوم انسانی

محورهای همایش

ـ محتوای تحول علوم انسانی
ـ ضرورت تحول در علوم انسانی
ـ راهکارهای همگانی شدن درک ضرورت تحول علوم انسانی اسلامی
ـ تحول در علوم انسانی، برون رفت از بن‌بست تجدد
ـ الزامات تمدن‌سازی اسلامی در حوزه علوم انسانی
ـ جهانی‌سازی اسلامی و تحول در علوم انسانی
ـ رویکرد حاکم بر تحول علوم انسانی
ـ رویکرد بومی کردن علوم در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ رویکرد تهذیب علوم موجود در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ رویکرد تفکیک علم و مکتب در دستیابی به علوم انسانی (نظریه شهید صدر)
ـ رویکرد تولید فلسفه های مضاف در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ رویکرد تفکیک معارف اسلامی و علوم اسلامی در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ رویکرد تولید روش‌ها و فلسفه روش در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ نسبت تحول علوم انسانی با دیگر علوم
ـ نسبت تفقه دینی با علوم انسانی
ـ جایگاه وحی، عقل و حس در تحول علوم انسانی
ـ کیفیت بهره‌گیری از قرآن و روایات در تأمین محتوای علوم انسانی
ـ تبیین موضوعات علوم
ـ تبیین مبانی علوم
ـ تبیین مبادی(پیش‌فرض‌ها) علوم
ـ تبیین اهداف علوم
ـ کیفیت قاعده‌مندی (حجیت) فهم از منابع در اسلامیت علوم انسانی
ـ معیار صحت در علوم انسانی اسلامی
ـ سطوح تحول در علوم انسانی (گزاره‌ها، فرضیه‌ها، زیرساخت‌ها، پاردایم‌ها و ..)
ـ چگونگی تولید و ایجاد ارتباطات منطقی بین فلسفه‌های مضاف در علوم انسانی
ـ چگونگی تولید و ایجاد ارتباطات منطقی بین روش‌های مختلف علوم انسانی

ـ برنامه تحول علوم انسانی
ـ آسیب‌شناسی اقدامات انجام گرفته در دستیابی به علوم انسانی اسلامی
ـ موانع تحول در علوم انسانی
ـ راهکارهای ایجاد نهضت نقد در علوم انسانی
ـ ابعاد تحول علوم انسانی
ـ نقش نیازمندیهای انقلاب در تحول علوم انسانی
ـ الگوی تحول علوم انسانی
ـ اصول حاکم بر تنظیم نقشه جامع تحول علوم انسانی
ـ اقدامات «کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت» در تحول علوم انسانی اسلامی و چگونگی پیوند بین سطوح اقدامات
ـ راهکارهای مناسب جهت طراحی برنامه تولید علوم انسانی اسلامی
ـ راهکارهای مناسب جهت طراحی برنامه ترویج علوم انسانی اسلامی
ـ راهکارهای مناسب جهت طراحی برنامه بهره‌وری از علوم انسانی اسلامی
ـ فرآیند تحول در حوزه علوم انسانیِ شاخص
ـ فرآیند تحول در جامعه‌شناسی
ـ فرآیند تحول در اقتصاد
ـ فرآیند تحول در علوم سیاسی
ـ فرآیند تحول در روان‌شناسی
ـ فرآیند تحول در مدیریت
ـ فرآیند تحول در هنر

ـ سازمان و مدیریت تحول علوم انسانی
ـ راهکارهای مؤثر جهت ایجاد مشارکت در تحول علوم انسانی
ـ چگونگی نهادینه‌سازی مشارکت در تحول علوم انسانی
ـ نهادینه‌سازی تشکیل کرسی‌های نظریه‌پردازی
ـ نهادینه‌سازی تشکیل کارگاه‌های علمی ـ پژوهشی
ـ نهادینه‌سازی تشکیل اتاق‌های فکر
ـ نهادینه‌سازی تشکیل انجمن‌های علمی
ـ نهادینه‌سازی تشکیل گروه‌های مطالعاتی
ـ نهادینه‌سازی مشارکت دانشجویان و اساتید
ـ نقش نخبگان در تحول علوم انسانی
ـ کارکرد و ویژگی‌های سازمان تحول علوم انسانی
ـ نقش هدایتی سازمان تحول علوم انسانی
ـ نقش نظارتی سازمان تحول علوم انسانی
ـ نقش حمایتی سازمان تحول علوم انسانی
ـ نقش مدیریت شبکه‌ای تحقیقات در تحول علوم انسانی
ـ کیفیت تعامل حوزه و دانشگاه در تحول علوم انسانی
ـ نقش فرهنگستان‌ها در تحول علوم انسانی
ـ نقش پژوهشگاه‌ها در تحول علوم انسانی
ـ نقش مراکز تحقیقات حاکمیتی در تحول علوم انسانی
ـ نقش سازمان آموزش کشور در تحول علوم انسانی

ساختار همایش

* مسئول و دبیر علمی:
حجت الاسلام والمسلمین سید محمد مهدی میرباقری

* دبیر اجرایی:
حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر احمد رهدار

اعضای هیئت علمی:
آیت‌الله محی‌الدین حائری شیرازی
دکتر رضا داوری اردکانی
دکتر مسعود درخشان
حجت الاسلام والمسلمین دکتر حمید پارسانیا
حجت الاسلام والمسلمین دکتر علیرضا اعرافی
حجت الاسلام والمسلمین دکتر علی‌اکبر رشاد
حجت الاسلام والمسلمین دکتر محمدتقی سبحانی
استاد حسن رحیم‌پور ازغدی
دکتر سعید زیباکلام
دکتر حسین کچوئیان
دکتر سعید زاهد زاهدانی
دکتر ابراهیم فیاض
دکتر موسی نجفی
دکتر حسین نجابت
دکتر سید جعفر مرعشی
حجت الاسلام والمسلمین دکتر علی مصباح یزدی
حجت الاسلام والمسلمین علیرضا پیروزمند
حجت الاسلام والمسلمین عبدالعلی رضایی
حجت الاسلام والمسلمین سید مرتضی حسینی

و با تشکر فراوان از زحمات:
مهندس مهدی مطهرنژاد
مهندس منصور واعظی
آقای سید مجید امامی

* زمان برگزاری: اردیبهشت 1390
* مکان برگزاری: تالار علامه امینی دانشگاه تهران